Mijn tweede bezoek aan een cafetaria in Nederland bracht me naar Cafetaria Het Gegraaf in Valkenswaard. Voor veel Vlamingen niet meteen een naam die een belletje doet rinkelen, maar Valkenswaard ligt net over de Belgische grens, onder Eindhoven en op amper een halfuur rijden van pakweg Lommel of Pelt. Ideaal dus voor wie eens wil proeven van de Nederlandse snackcultuur zonder meteen ver te moeten rijden.

Het Gegraaf staat vooral bekend om de verse friet, de huisgemaakte snacks en de vriendelijke bediening. En dat blijkt niet zomaar wat internetpraat. Het is bovendien een echte familiezaak sinds de overname in 1999 — wat intussen toch ook alweer 27 jaar geleden is. Dat voel je ook in de manier waarop hier gewerkt wordt: geen ketenmentaliteit, maar mensen die duidelijk fier zijn op hun zaak en de stiel.

Elke week worden op woensdag de aardappelen geleverd, waarna ze in hun eigen atelier worden geschild, ontpit en versneden tot verse frieten. Het resultaat van dit ambachtelijk werk proef je ook onmiddellijk: de friet heeft een diepe, volle aardappelsmaak en moet absoluut niet onderdoen voor wat we in België gewend zijn. Integendeel zelfs, sommige Belgische frituren zouden hier nog iets van kunnen leren. Ook de huisgemaakte mayonaise verdient een vermelding. Ze is iets zoeter dan de klassieke Belgische mayo, maar gelukkig veel minder zoet dan de typisch Nederlandse varianten die bij ons dan weer minder populair zijn.

Een van de redenen waarom ik sinds kort ook in Nederland kom, is om de snackcultuur te ontdekken. Het Gegraaf maakt meerdere snacks zelf en dat is heel leuk meegenomen. De huisgemaakte vleeskroket is bijvoorbeeld op basis van rundsbouillon, wat zorgt voor een rijke, diepe vleessmaak zonder overdreven zwaar te worden. Maar de grootste verrassing van de avond? De huisgemaakte bami. Ik ben normaal gezien allesbehalve een liefhebber van de bamibal of bamischijf uit de frituur. Maar hier was het een complete openbaring. Een mooi evenwicht tussen zout en zoet, met een klein tikkeltje pit.

Ook de burger van de bakplaat viel op. Geen hip briochebroodje of geforceerde streetfoodallures, maar gewoon een degelijke burger met rauwkost en saus tussen een wit broodje. En eerlijk? Voor deze prijs-kwaliteit is dat bijzonder interessant.

Het Gegraaf is zo’n zaak die perfect uitlegt waarom Nederlandse cafetaria’s meer aandacht verdienen in België. Ja, de snackcultuur is anders dan bij ons. Ja, sommige dingen klinken voor Vlamingen wat vreemd. Maar wanneer een zaak inzet op verse producten, huisgemaakte bereidingen en vakmanschap, dan overstijgt het die clichés moeiteloos. Voor zulke adressen steek ik met veel plezier de grens over.

Prijzen

Kleine friet: € 2,95
Mayo (huisgemaakt): € 0,80
Hamburger van de bakplaat: € 4,75
Bamibal uit eigen keuken € 3,20
Kroket uit eigen keuken: € 2,95
= € 14,65

Extra info

Zitplaatsen: 9 binnen, 14 buiten
Vet: plantaardig